داستان
اسراء پناهی، نوجوان ایرانی از قومیت آذری، در تاریخ ۱۵ اسفند ۱۳۸۵ (۵ مارس ۲۰۰۷) در اردبیل، ایران به دنیا آمد. او یک شناگر با استعداد بود و در مسابقات شنای دختران "جام سرداران شهید آذربایجان" در سال ۱۳۹۶ (نوامبر ۲۰۱۸) در رده سنی ۱۱-۱۲ سال، مقام سوم (برنز) را در شنای ۵۰ متر و ۱۰۰ متر آزاد کسب کرد. او همچنین در همین رده سنی، مقام سوم (برنز) را در شنای تیمی آزاد به دست آورد. در سال ۱۳۹۶، او به عنوان برترین شناگر زیر ۱۲ سال در لیگ شنای بانوان استان آذربایجان شرقی شناخته شد. در شهریور ۱۳۹۷، او به عنوان نماینده استان آذربایجان شرقی در المپیاد استعدادهای برتر شنای ایران شرکت کرد و در رده سنی ۱۳-۱۴ سال، مقام ششم کشور را در شنای ۵۰ متر کرال پشت کسب کرد.
در تاریخ ۲۰ مهر ۱۴۰۱ (۱۲ اکتبر ۲۰۲۲)، اسراء پناهی در سن ۱۵ سالگی در جریان اعتراضات مهسا امینی در اردبیل کشته شد. این حادثه در دبیرستان دخترانه شاهد رخ داد، زمانی که مسئولان مدرسه تلاش کردند دانشآموزان را مجبور به شرکت در یک تظاهرات حکومتی و خواندن سرود "سلام فرمانده" کنند که در ستایش علی خامنهای است. پناهی و دیگر دانشآموزان گزارش شده که از این کار خودداری کرده و در اعتراض به کشته شدن مهسا امینی، حکومت و حجاب اجباری، شعار دادند. به گفته یکی از والدین، معلمان و دانشآموزان شعار "مرگ بر دیکتاتور" سر میدادند. سپس نیروهای امنیتی لباس شخصی توسط مسئولان مدرسه احضار شدند و به دانشآموزان حمله کرده، آنها را مورد ضرب و شتم قرار داده و ده دختر را بازداشت کردند. اسراء پناهی در میان دوازده دانشآموزی بود که پس از این حمله به بیمارستان فاطمی منتقل شد و به دلیل جراحات شدید، از جمله خونریزی داخلی، جان باخت.
کشته شدن او اعتراضات گستردهای را به ویژه در اردبیل برانگیخت و معترضان خواستار پایان جمهوری اسلامی شدند. مقامات ایرانی و رسانههای دولتی در مورد شرایط کشته شدن او اختلاف نظر داشتند و ادعا کردند که او بیماری مادرزادی قلبی داشته یا خودکشی کرده است، مشابه روایتهایی که برای دیگر قربانیان استفاده شد. مصاحبهای با مردی نقابدار که عموی پناهی معرفی شد، از تلویزیون دولتی پخش شد که در آن ادعا میکرد مرگ او ناشی از مشکل قلبی بوده و به هیچ تجمع اعتراضی مرتبط نیست. با این حال، شورای هماهنگی تشکلهای صنفی فرهنگیان ایران ابتدا گزارش داد که کشته شدن پناهی در نتیجه حمله نیروهای امنیتی لباس شخصی در مدرسه بوده است، اگرچه بعداً بیانیه خود را اصلاح کرده و گفتند که نمیتوانند مرگ یک دانشآموز را تأیید یا تکذیب کنند. علی دایی، فوتبالیست سابق ایرانی، حمله به دانشآموزان در اردبیل را محکوم کرد و اظهار داشت: «سکوت در برابر رخدادهای کنونی ایران... تاوان مرگ دارد و هر روز داغی دیگر بر دل ایران میگذارد که خیانت به انسانیت و کشورم است.»